Cách vẽ trendline (đường xu hướng) qua 4 bước cơ bản

Cách vẽ trendline nghe đơn giản, nhưng hai người nhìn cùng một biểu đồ vẫn có thể nối ra hai đường khác nhau. Nội dung dưới đây hướng dẫn bốn bước vẽ đường xu hướng, cách chọn điểm neo, cách kiểm tra độ tin cậy của đường, cùng kênh xu hướng, thang logarit và những lỗi thường gặp khi theo dõi giá hàng hóa phái sinh.

Tóm tắt nhanh

• Cách vẽ trendline gồm bốn bước: Xác định xu hướng, chọn điểm neo, nối các điểm rồi kéo dài sang phải, sau đó kiểm tra lại đường.
• Hai điểm đủ để vẽ, điểm thứ ba để xác nhận: Đường chỉ thật sự đáng chú ý khi giá chạm lại và giữ vững quanh đường.
• Chọn bóng nến hoặc thân nến và dùng nhất quán: Cách chọn điểm neo làm đường thay đổi, nên cần giữ một quy tắc.
• Trendline chỉ là mốc tham khảo: Đường mang tính chủ quan, cần kiểm tra và kết hợp với công cụ khác.

1. Chuẩn bị trước khi vẽ trendline

Trendline là đường thẳng nối các đỉnh hoặc đáy giá trên biểu đồ. Định nghĩa và cách đọc phản ứng của giá quanh đường đã được giải thích trong bài về trendline là gì, còn phần này tập trung vào thao tác vẽ. Đây là công cụ cơ bản của phân tích kỹ thuật, thường được dùng cùng các chỉ báo phân tích kỹ thuật để quan sát xu hướng.

Trước khi cách vẽ trendline đi vào từng bước, bạn nên chuẩn bị hai việc:

• Chọn khung thời gian: Một mặt hàng có thể tăng trên khung tuần nhưng giảm trên khung ngày. Nhiều người bắt đầu từ khung ngày hoặc tuần, rồi mới xem chi tiết ở khung nhỏ.
• Kiểm tra có xu hướng rõ hay không: Trendline chỉ hợp lý khi giá đang tạo chuỗi đỉnh và đáy theo một hướng. Khi giá dao động trong một biên ngang, các đỉnh và đáy gần như bằng nhau, nên thường không có đường nghiêng nào đáng vẽ.

Việc nhận ra đỉnh, đáy và thân nến sẽ dễ hơn khi bạn đã quen với cách đọc biểu đồ nến.

2. Cách vẽ trendline qua 4 bước

Quy trình dưới đây áp dụng được cho cả xu hướng tăng và xu hướng giảm. Điểm khác nhau chỉ nằm ở việc nối đáy hay nối đỉnh.

Bước 1: Xác định xu hướng

Nhìn các đỉnh và đáy gần đây trên khung thời gian đã chọn. Nếu các đỉnh và đáy sau cao hơn trước, giá đang ở xu hướng tăng, giống như biểu đồ đi lên. Nếu các đỉnh và đáy sau thấp hơn trước, giá đang ở xu hướng giảm, giống như biểu đồ đi xuống. Nếu chưa thấy hướng rõ ràng, bạn nên dừng ở bước này.

Bước 2: Chọn điểm neo

Điểm neo là các đỉnh hoặc đáy nổi bật mà đường sẽ đi qua. Hãy chọn những điểm mà giá đã đảo chiều rõ ràng, bỏ qua các dao động nhỏ nằm giữa. Trong xu hướng tăng, bạn chọn các đáy. Trong xu hướng giảm, bạn chọn các đỉnh.

Bước 3: Nối điểm và kéo dài sang phải

Nối hai điểm neo bằng một đường thẳng, sau đó kéo dài đường sang bên phải để quan sát giá có tiếp tục đi theo hướng đó hay không. Lúc này đường mới chỉ là đường tiềm năng, chưa được xác nhận.

Bước 4: Kiểm tra lại đường

Nhìn lại đường đã vẽ: đường có đi qua các điểm neo một cách tự nhiên không, giá có chạm lại lần thứ ba không và độ dốc có hợp lý không. Cách kiểm tra chi tiết nằm ở mục 4.

Bảng dưới đây so sánh cách vẽ trendline tăng và trendline giảm:

3. Chọn điểm neo: bóng nến hay thân nến

Một câu hỏi thường gặp khi học cách vẽ trendline là nên nối vào bóng nến hay thân nến. Hai cách cho ra hai đường hơi khác nhau:

• Nối theo bóng nến: Bóng nến thể hiện mức giá cao nhất hoặc thấp nhất trong phiên, tức là nơi giá từng bị từ chối. Theo Investing.com Academy, đây là điểm xuất phát thường được khuyên dùng.
• Nối theo thân nến: Thân nến thể hiện khoảng giữa giá mở cửa và giá đóng cửa, nên lọc bớt các cú giật giá ngắn.

Theo Trade Ideas, điều quan trọng không phải chọn cách nào mà là dùng nhất quán một cách cho mọi lần vẽ. Nhiều người đếm điểm chạm theo bóng nến và dùng giá đóng cửa để xác nhận phá vỡ. Nếu giá đóng cửa liên tục vi phạm đường vẽ theo bóng nến, đó có thể là dấu hiệu các bóng nến ấy chỉ là điểm ngoại lệ, và bạn có thể thử vẽ lại theo thân nến.

Khi vài chiếc bóng nến nhô ra quá xa so với phần còn lại, TrendSpider gợi ý vẽ một đường đi xuyên qua vùng nhiễu thay vì cố nối đúng từng đỉnh. Dù chọn cách nào, đường vẫn chỉ là một vùng tham khảo.

4. Kiểm tra độ tin cậy của trendline

Sau khi vẽ xong, bạn có thể dùng các tiêu chí dưới đây để đánh giá đường có đáng chú ý hay không:

• Số điểm chạm: Hai điểm đủ để vẽ một đường thẳng, nhưng đó mới chỉ là đường tiềm năng. Khi giá chạm lại lần thứ ba và giữ vững quanh đường, đường thường được xem là có ý nghĩa hơn.
• Khoảng cách giữa các điểm: Các điểm nằm quá sát nhau cho ít thông tin hơn các điểm cách nhau rõ ràng.
• Độ dốc: Đường quá dốc thường dễ bị phá vỡ sớm, còn đường thoải thường được duy trì lâu hơn. Bạn có thể so độ dốc với các nhịp trước đó của chính mặt hàng ấy thay vì dùng một mức cố định.
• Khung thời gian: Đường trên khung lớn thường được nhiều người theo dõi hơn đường trên khung nhỏ.
• Khối lượng giao dịch: Khi giá phá vỡ đường mà khối lượng tăng, nhiều người xem kết quả đó đáng tin hơn so với khi khối lượng thấp.

Không tiêu chí nào đảm bảo giá sẽ phản ứng theo cách cũ, nên hãy dùng chúng để lọc bớt những đường yếu.

5. Vẽ nâng cao: kênh xu hướng và thang giá

Khi đã quen với trendline cơ bản, bạn có thể làm quen thêm hai khái niệm giúp đọc biểu đồ đầy đủ hơn.

5.1. Kênh xu hướng

Kênh xu hướng gồm trendline chính và một đường song song vẽ ở phía đối diện. Với xu hướng tăng, đường chính nối các đáy và đường song song đi qua các đỉnh. Với xu hướng giảm thì ngược lại. Hai đường tạo thành một dải chứa phần lớn diễn biến giá.

Theo Trade Ideas, đường song song nên được chỉnh khi mức biến động thay đổi, sao cho dải vẫn chứa phần lớn giá đóng cửa, không chỉ các đầu bóng nến. Nhiều nhà đầu tư cũng đối chiếu kênh với đường trung bình động để có thêm góc nhìn.

5.2. Thang thường và thang logarit

Cùng một chuỗi giá, đường vẽ trên thang thường và thang logarit có thể có hình dạng khác nhau. Trên thang thường, cùng một khoảng cách theo chiều dọc thể hiện cùng một mức chênh lệch giá. Trên thang logarit, cùng một khoảng cách thể hiện cùng một tỷ lệ phần trăm thay đổi.

Theo Trade Ideas, thang logarit phù hợp với biểu đồ dài hạn hoặc khi giá đi qua biên độ rất rộng, còn thang thường phù hợp với phân tích ngắn hạn gần đây. Bạn nên giữ một loại thang cho mỗi biểu đồ khi vẽ.

6. Khi nào cần điều chỉnh hoặc bỏ trendline

Đường xu hướng không cố định mãi. Có bốn nguyên tắc nên nhớ khi giá đi gần hoặc xuyên qua đường:

• Chờ giá đóng cửa xác nhận: Phá vỡ thường được xác nhận khi giá đóng cửa rõ ràng ở phía bên kia đường. Một chiếc bóng nến xuyên qua đường chưa đủ để kết luận.
• Đặt quy tắc từ trước: Hãy quy định trước thế nào là phá vỡ, ví dụ một hoặc hai phiên đóng cửa, rồi áp dụng giống nhau cho mọi mặt hàng.
• Không vẽ lại sau mỗi nến: Hãy xem lại đường theo định kỳ và chấp nhận khi đường đã bị phá vỡ, thay vì dời đường để giữ nhận định cũ.
• Không kéo đường quá xa: Đường kéo dài nhiều tuần mà không kiểm lại điểm chạm sẽ kém tin cậy dần.

Khi dùng đường làm mốc tham chiếu, nhiều nhà đầu tư đặt trước mức lệnh cắt lỗ ở phía bên kia đường, để khoản lỗ tối đa nằm trong mức chấp nhận được theo nguyên tắc quản trị vốn. Bài chỉ nêu nguyên tắc, không nêu mức giá hay điểm vào lệnh cụ thể.

Cảnh báo rủi ro: Giao dịch có sử dụng đòn bẩy tiềm ẩn rủi ro mất vốn, trendline chỉ là mốc tham khảo, nhà đầu tư cần cân nhắc kỹ khả năng chịu đựng trước khi giao dịch.

→ Xem thêm: Kháng cự hỗ trợ là gì? Cách xác định vùng giá trong hàng hóa

7. #5 sai lầm cần tránh khi vẽ trendline

• Ép đường cho khớp nhận định: Hãy để các đỉnh hoặc đáy quyết định đường, và chấp nhận khi biểu đồ chưa có trendline rõ ràng.
• Nối các điểm không phải đỉnh hoặc đáy rõ ràng: Hãy chọn những điểm mà giá đã đảo chiều thật sự, bỏ qua các dao động nhỏ.
• Vẽ trendline khi thị trường đi ngang: Hãy xác định xu hướng trước, và nếu giá chỉ dao động trong biên thì không cần vẽ đường nghiêng.
• Coi một chiếc bóng nến xuyên qua là phá vỡ: Hãy chờ giá đóng cửa rõ ràng ở phía bên kia đường trước khi kết luận.
• Kéo đường quá xa hoặc vẽ lại sau mỗi nến: Hãy kiểm tra lại điểm chạm theo định kỳ và chấp nhận khi đường đã bị phá vỡ.

8. Câu hỏi thường gặp

Câu hỏi 1: Cách vẽ trendline đơn giản nhất là gì?

Hãy xác định xu hướng, chọn hai điểm neo rõ ràng rồi nối bằng một đường thẳng và kéo dài sang phải. Xu hướng tăng thì nối các đáy, xu hướng giảm thì nối các đỉnh.

Câu hỏi 2: Nên nối bóng nến hay thân nến?

Cả hai cách đều được dùng. Bóng nến cho thấy vùng cực trị của giá, thân nến lọc bớt các cú giật ngắn. Điều quan trọng là dùng nhất quán một cách.

Câu hỏi 3: Cần mấy điểm chạm để xác nhận trendline?

Hai điểm đủ để vẽ đường, nhưng điểm chạm thứ ba giữ vững quanh đường thường được xem là cách xác nhận đường có ý nghĩa hơn. Dù vậy, đường vẫn chỉ là mốc tham khảo.

Câu hỏi 4: Khi nào nên vẽ lại trendline?

Nên xem lại đường theo định kỳ hoặc khi giá đóng cửa rõ ràng ở phía bên kia đường, và tránh vẽ lại sau mỗi nến.

Câu hỏi 5: Thang logarit khác thang thường thế nào?

Thang thường thể hiện cùng một mức chênh lệch giá bằng cùng một khoảng cách, còn thang logarit thể hiện cùng một tỷ lệ phần trăm thay đổi bằng cùng một khoảng cách. Thang logarit thường được dùng cho biểu đồ dài hạn.

→ Xem thêm: Thuật ngữ giao dịch hàng hóa phái sinh cho người mới bắt đầu

Kết luận

Nắm được cách vẽ trendline nghĩa là biết xác định xu hướng, chọn điểm neo rõ ràng, nối và kéo dài đường, rồi kiểm tra lại bằng số điểm chạm, độ dốc, khung thời gian và khối lượng. Đường xu hướng chỉ là mốc tham khảo, nên bạn cần kết hợp với công cụ khác và quản trị rủi ro khi giao dịch.

Bạn có thể làm quen thao tác trên nền tảng AnfinX Lite, hoặc tải ứng dụng AnfinX để theo dõi thị trường mọi lúc.