Mô hình 2 đỉnh là gì? Cách nhận biết và giao dịch hiệu quả

Giá bạc, đồng hay cà phê có lúc chạy một đoạn dài rồi chạm vùng cao hai lần liên tiếp mà không vượt được. Có người gọi đó là chữ M, người khác lại thấy ba đỉnh hay vai đầu vai, và chỉ cần nhầm hình là nhận định cũng lệch theo. Mô hình 2 đỉnh là một trong những hình dạng quen thuộc của nhóm mô hình giá đảo chiều, nhưng cũng là hình dễ bị nhầm nhất. Bài viết đi qua khái niệm, các dạng hình, cách phân biệt với những mô hình dễ nhầm, hai cách vào lệnh, hai cách đặt vùng cắt lỗ và cách quản lý vốn, để bạn đọc biểu đồ chắc tay hơn trước khi đưa ra nhận định.

Tóm tắt nhanh

• Mô hình 2 đỉnh là hình dạng giá chạm vùng cao hai lần với một nhịp lùi ở giữa, gợi ý xu hướng tăng đang yếu đi.
• Hai đỉnh có thể nhọn hoặc tròn, và khi cả hai đều nhọn thì đó là mô hình chữ M.
• Mô hình chỉ hoàn tất khi giá đóng cửa dứt khoát dưới đường viền cổ.
• Cần chọn trước cách vào lệnh và mức cho thấy nhận định sai, rồi mới tính khối lượng lệnh.

1. Mô hình 2 đỉnh là gì?

1.1. Khái niệm

Mô hình 2 đỉnh là hình dạng giá chạm vùng cao hai lần, giữa hai lần chạm có một nhịp lùi. Hình dạng này thường xuất hiện ở cuối một nhịp tăng. Giá thử lên hai lần nhưng không vượt được vùng cao, nên người ta xem đó là gợi ý đà tăng đang yếu đi. Trong tài liệu tiếng Anh, mô hình này có tên là double top.

Hai đỉnh không cần bằng nhau tuyệt đối. Đỉnh sau thấp hơn một chút, hoặc vượt nhẹ rồi bị đẩy xuống lại, vẫn có thể chấp nhận, miễn là vùng cao đó vẫn bị từ chối. Điểm thấp nhất của nhịp lùi ở giữa tạo nên đường viền cổ. Mô hình chỉ hoàn tất khi giá đóng cửa dứt khoát dưới đường viền cổ này, còn trước đó hình dạng ấy vẫn có thể chỉ là một vùng giá đi ngang. Ngoài ra, mô hình cần có một xu hướng tăng đứng trước, vì không có nhịp tăng thì không có gì để đảo.

1.2. Các dạng hình của mô hình

Hai đỉnh có thể mang nhiều dạng khác nhau. Một cách phân loại phổ biến là nhìn bề rộng của từng đỉnh: đỉnh nhọn thì hẹp, thường chỉ là một phiên giá vọt lên rồi quay đầu, còn đỉnh tròn thì rộng và cong. Một số tài liệu gọi đỉnh nhọn là Adam và đỉnh tròn là Eve. Ghép hai đỉnh lại cho ba dạng thường gặp:

• Hai đỉnh nhọn: Cả hai đỉnh đều hẹp, đường giá trông giống chữ M. Đây chính là mô hình chữ M.
• Hai đỉnh tròn: Cả hai đỉnh đều rộng và cong, đường giá ít giống chữ M hơn nhưng vẫn là hai đỉnh.
• Một nhọn, một tròn: Hai đỉnh khác dạng nhau, hình dạng không còn đối xứng như chữ M.

Nói cách khác, chữ M là một dạng của 2 đỉnh, còn 2 đỉnh là khái niệm rộng hơn. Ranh giới giữa nhọn và tròn đôi khi khó xác định, nhất là trên khung thời gian ngắn, nên đừng quá cứng nhắc khi gọi tên dạng hình.

→ Xem thêm: Mô hình chữ M là gì? Cách nhận biết và 5 sai lầm cần tránh

2. Phân biệt mô hình 2 đỉnh với các mô hình dễ nhầm

Bảng dưới đây gom năm hình dạng hay bị nhầm lẫn với nhau nhất, kèm điểm cần để ý ở từng hình.

Để không nhầm, bạn có thể đối chiếu theo bốn tình huống sau:

• Nhầm với ba đỉnh: Hai đỉnh mà chịu được lần thử thứ ba thì trở thành ba đỉnh. Ba đỉnh thật sự hiếm hơn khá nhiều, và nhiều mô hình 2 đỉnh ngã ngũ ngay ở lần thất bại thứ hai.
• Nhầm với vai đầu vai: Hãy nhìn đỉnh giữa. Nếu nó vượt hẳn hai đỉnh còn lại thì đó là vai đầu vai, còn nếu các đỉnh gần ngang nhau thì hai cách đọc trên thực tế gần như trùng nhau.
• Nhầm với vùng đi ngang: Hãy kiểm tra xem trước đó có một xu hướng tăng rõ ràng hay không. Giá chạm đi chạm lại một vùng mà không có nhịp tăng đứng trước thì chỉ là vùng đi ngang.
• Nhầm với hai đáy: Hai hình có cấu trúc giống nhau nhưng ngược hướng. Hai đáy xuất hiện sau xu hướng giảm và gợi ý khả năng giá tăng trở lại.

3. Cách giao dịch hiệu quả với mô hình 2 đỉnh

Mô hình chỉ là một dữ kiện để cân nhắc cùng xu hướng và các vùng hỗ trợ, kháng cự, không phải mệnh lệnh phải làm theo. Phần này nói về nguyên tắc, không nêu mức giá cụ thể.

3.1. Hai cách vào lệnh sau khi mô hình hoàn tất

• Vào khi giá phá đường viền cổ: Cách này giúp bạn vào sớm hơn, nhưng giá vào có thể kém hơn vì giá đã đi xuống một đoạn.
• Chờ giá thử lại đường viền cổ: Sau khi phá, giá đôi khi quay lên kiểm tra lại vùng vừa mất, và lúc đó đường viền cổ thường đóng vai trò kháng cự. Cách này có thể thêm xác nhận và cho vùng cắt lỗ gần hơn, nhưng lần thử lại có thể không xảy ra, hoặc giá quay lên rồi phá vỡ giả.
• Không vào ở đỉnh thứ hai khi mô hình chưa hoàn tất: Một hình giống hai đỉnh mà giá chưa đóng cửa dưới đường viền cổ vẫn có thể là vùng đi ngang rồi tiếp tục xu hướng cũ.

3.2. Hai cách đặt vùng cắt lỗ

• Trên đỉnh thứ hai: Cách này kiểm tra cả cấu trúc, vì giá vượt lên đây thì hình hai đỉnh không còn đứng vững. Đổi lại, khoảng cách từ điểm vào đến vùng cắt lỗ thường xa hơn.
• Trên vùng thử lại thất bại: Vùng cắt lỗ chặt hơn, nhưng chỉ dùng được khi giá thật sự có lần thử lại.

Dù chọn cách nào, hãy xác định mức cho thấy nhận định sai trước, rồi mới tính khoản lỗ bạn chấp nhận được. Nên chừa một khoảng cho biến động để tránh bị quét sớm. Cũng cần nhớ rằng lệnh cắt lỗ không được đảm bảo khớp đúng mức giá khi thị trường nhảy giá.

3.3. Quản lý vốn theo kịch bản

• Tính khối lượng lệnh theo mức chấp nhận lỗ: Khối lượng lệnh nên xuất phát từ khoản lỗ bạn chịu được và quy mô tài khoản, không phải từ cảm giác chắc chắn về mô hình.
• Không dồn vốn vào một tín hiệu: Mô hình đã hoàn tất vẫn có thể thất bại, nên đừng đặt cược toàn bộ vào một hình dạng.
• Tính trước kịch bản giá lấy lại đường viền cổ: Nếu giá quay lên và đóng cửa trở lại phía trên đường này, hãy biết trước mình sẽ làm gì thay vì quyết định lúc đang bị áp lực.
• Nhìn thêm khung thời gian lớn hơn: Một hình đẹp ở khung nhỏ có thể nằm trong xu hướng lớn đi ngược lại. Khối lượng giao dịch chỉ nên coi là bộ lọc tham khảo, không phải điều kiện bắt buộc.

4. Câu hỏi thường gặp

Câu hỏi 1: Mô hình 2 đỉnh khác mô hình chữ M thế nào?

Chữ M là một dạng của 2 đỉnh. Hai đỉnh nói về cấu trúc giá chạm vùng cao hai lần rồi quay đầu, còn chữ M nói về hình dạng khi cả hai đỉnh đều nhọn. Vì vậy mô hình chữ M nào cũng là 2 đỉnh, nhưng 2 đỉnh có đỉnh tròn thì chưa chắc trông giống chữ M.

Câu hỏi 2: Mô hình 2 đỉnh khác ba đỉnh thế nào?

Khác nhau ở số lần giá chạm vùng cao: hai lần với hai đỉnh và ba lần với ba đỉnh. Ba đỉnh thật sự hiếm hơn nhiều, và ở cả hai mô hình, số lần chạm chưa phải mô hình, cú phá xuống dưới đường viền cổ mới là điều xác nhận.

Câu hỏi 3: Vì sao nhiều mô hình 2 đỉnh thất bại?

Vì giá có thể quay lại phía trên đường viền cổ sau khi vừa phá, và phá vỡ giả hay xuất hiện khi thị trường đi lắt nhắt hoặc khối lượng thấp. Đây chỉ là tín hiệu tham khảo, không đảm bảo giá sẽ đổi hướng.

Câu hỏi 4: Nên vào ngay khi giá phá hay chờ thử lại?

Không có đáp án cố định, vì mỗi cách đều có đánh đổi. Vào ngay thì sớm hơn nhưng giá vào có thể kém, chờ thử lại thì có thể thêm xác nhận nhưng có thể không có lần thử lại. Điều quan trọng là chọn cách trước khi vào lệnh, không đổi giữa chừng.

Kết luận

Điểm khó nhất của mô hình 2 đỉnh không nằm ở việc thuộc tên mà ở việc phân biệt đúng hình trước khi giao dịch. Gọi đúng là 2 đỉnh nhọn hay tròn, ba đỉnh, vai đầu vai hay vùng đi ngang sẽ quyết định cách chờ xác nhận và vùng cắt lỗ phía sau. Lời khuyên nhẹ là hãy tập đối chiếu từng hình trên biểu đồ lịch sử, đánh dấu cả những lần mô hình không thành, trước khi dựa vào nó trên thị trường thật.

Anfin cung cấp miễn phí dữ liệu thị trường nông sản, kim loại và nguyên liệu công nghiệp. Bạn có thể luyện đọc mô hình trên nền tảng AnfinX Lite, hoặc tải ứng dụng AnfinX để theo dõi thị trường mọi lúc.